بازار لوازم یدکی خودرو از ابتدای سال با صعود قابل توجه هزینهها روبهرو شده است. مطابق اظهارات فعالان صنفی، رشد هزینه واردات، تغییر مسیر تأمین برخی قطعات و محدودیت عرضه باعث شده بها تعدادی از قطعات خودرو تا ۵۰ درصد بیشتر شدن پیدا کند. در برخی قطعات که با کمبود بیشتری مواجه هستند، میزان رشد بها حتی به ۸۰ درصد رسیده است.
این بیشتر شدن بها در شرایطی رخ داده که هزینه تعمیر و نگهداری خودرو نیز برای مالکان بیشتر شدن پیدا کرده و بخشی از مصرفکنندگان برای نزول هزینهها به سمت قطعات استوک و دست دوم رفتهاند.
یکی از عوامل اصلی بیشتر شدن ارزش قطعات، بالا رفتن هزینههای مرتبط با واردات و تأمین کالا است. تغییر مسیر واردات و بیشتر شدن هزینه تمامشده، باعث شده بها قطعات در بازار با فشار بیشتری مواجه شود.
از سوی دیگر، محدودیت عرضه برخی قطعات باعث شده رشد بها در همه اقلام یکسان نباشد. قطعاتی که عرضه محدودتری دارند یا تأمین مواد اولیه آنها دشوارتر است، رشد ارزش بیشتری را تجربه کردهاند.
در چنین شرایطی، نرخ نهایی یک قطعه تنها به ارزش سفارش آن از تولیدکننده یا تأمینکننده وابسته نیست و هزینههای حمل، واردات، تأمین ارز و توزیع نیز در ارزش نهایی اثر میگذارند.
یکی از اصلاحات مهم در بازار لوازم یدکی، انتقال بخشی از مسیر تأمین قطعات از دبی به عمان عنوان شده است.
یکی از اعضای اتحادیه صنف تولیدکنندگان و فروشرسانیندگان لوازم یدکی خودرو عنوان کرده که بخشی از مبادی تأمین به عمان منتقل شده، اما زیرساختهای این کشور در شرایط فعلی ظرفیت لازم برای پاسخگویی به حجم نیاز بازار ایران را ندارد.
این تغییر مسیر میتواند زمان و هزینه تأمین برخی قطعات را بیشتر شدن دهد و در نهایت روی ارزش مصرفکننده اثر بگذارد. البته میزان تأثیر آن برای تمام قطعات یکسان نیست و به نوع کالا، کشور سازنده و مسیر واردات بستگی دارد.
بر پایه اظهارات فعالان این صنف، از ابتدای سال بها برخی قطعات خودرو حدود ۵۰ درصد صعود داشته است. در برخی اقلام خاص که با کمبود عرضه یا محدودیت در تأمین مواد اولیه مواجه هستند، میزان صعود ارزش به حدود ۸۰ درصد نیز رسیده است.
البته این ارقام به معنای رشد یکسان بها تمام قطعات موجود در بازار نیست. بازار لوازم یدکی تنوع بسیار زیادی دارد و میزان رشد ارزش هر قطعه به عواملی مانند برند، کشور سازنده، موجودی بازار و شرایط واردات بستگی دارد.
بیشتر شدن بها لوازم یدکی مستقیماً هزینه تعمیر خودرو را تحت تأثیر قرار میدهد. زمانی که بها قطعات اصلی صعود پیدا میکند، مالک خودرو برای تعمیر یک ایراد ساده نیز ممکن است با هزینه بیشتری مواجه شود.
این محور در خودروهای قدیمیتر اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا تعداد تعمیرات و نیاز به تعویض قطعات مصرفی و فنی در آنها معمولاً بیشتر است.
در چنین شرایطی، برخی مالکان ممکن است تعمیرات غیرضروری را به تعویق بیندازند یا به جای قطعه نو به سراغ گزینههای ارزانتر بروند. این رفتار در کوتاهمدت هزینه مالک خودرو را کم شدن میدهد، اما در صورت استفاده از قطعه نامناسب میتواند باعث خرابیهای بعدی و صعود هزینه تعمیر شود.
رشد نرخ قطعات نو میتواند بخشی از تقاضای بازار را به سمت قطعات استوک و دست دوم سوق دهد. این روند از نظر اقتصادی برای برخی مالکان قابل درک است، اما هنگام خریداری قطعه کارکرده باید شرایط فنی و اصالت آن با دقت بیشتری تحلیل شود.
استفاده از قطعات دست دوم برای همه بخشهای خودرو نیز تصمیم مناسبی نیست. در قطعات مرتبط با ایمنی، سیستم ترمز، فرمان و برخی اجزای فنی، سلامت قطعه اهمیت بیشتری از اختلاف بها دارد.
بنابراین، صرف پایینتر بودن بها یک قطعه استوک نباید معیار اصلی انتخاب باشد.
بازار لوازم یدکی به شدت به استمرار جریان تأمین وابسته است. اگر واردات یا تولید یک قطعه برای مدتی محدود شود، کم شدن موجودی میتواند حتی بدون بیشتر شدن شدید تقاضا، ارزش آن را بالا ببرد.
در چنین شرایطی، سه عامل بیشترین اثر را بر نرخ قطعات خواهند داشت:
به همین دلیل، ادامه محدودیتهای تأمین میتواند فشار بیشتری بر بازار وارد کند؛ بهخصوص در مورد قطعاتی که جایگزین داخلی یا برندهای متعدد برای آنها وجود ندارد.
چشمانداز نرخ لوازم یدکی تا حد زیادی به وضعیت واردات، نرخ ارز و توانایی تأمین منظم قطعات بستگی دارد. اگر مسیرهای وارداتی پایدارتر شوند و عرضه کالا صعود پیدا کند، فشار ارزشی در برخی اقلام میتواند نزول یابد.
در مقابل، تداوم محدودیت عرضه و صعود هزینههای واردات میتواند باعث شود نرخ قطعات همچنان در مسیر صعودی قرار داشته باشد.
در نهایت، رشد ارزش لوازم یدکی فقط یک تغییر در بازار قطعات نیست؛ این روند مستقیماً هزینه نگهداری خودرو را برای مصرفکننده صعود میدهد و در صورت ادامهدار شدن، میتواند استفاده از قطعات دست دوم و گزینههای ارزانتر را بیشتر کند.
اولین نفر باشید که دیدگاه خود را می نویسد
برچسب:
نویسنده: سپیده اکبری
تاريخ: جمعه
23 مرداد
1405 ساعت: 3:15